دکتر ریحانه حیدری » جراحی زیبایی بینی » بررسی اختلالات خواب در سالمندان
مدت زمان مطالعه۶ دقیقه

بررسی اختلالات خواب در سالمندان

اختلال اولیه خواب به این معناست که علت پزشکی و یا روانپزشکی برای آن موجود نیست. در ادامه به اختلالات خواب در سالمندان بیشتر می پردازیم.

اختلالات اولیه خواب شامل موارد زیر است:

  • افرادی که با بی خوابی  و یا داشتن مشکل در به خواب رفتن مطابق عادت فردی، خواب ماندن و داشتن خواب بیقرار دست و پنجه نرم می کنند.
  • افرادی که آپنه خواب یا وقفه های کوتاه در تنفس در طول خواب دارند.
  • افرادی که سندرم پای بیقرار دارند و یا احتیاج شدیدی به حرکت دادن پاهایشان در طول خواب دارند.
  • کسانی که اختلال حرکت دوره ای اندامی یا حرکت غیرارادی اندامی در مدت زمان خواب دارند.
  • کسانی که اختلال در سیکل شبانه روزی خواب و بیداریشان دارند.
  • کسانی که اختلال رفتاری REM دارند یا به اصطلاح نمایش واضح رویاها در طول خواب.
بررسی اختلالات خواب در سالمندان

اختلالات خواب در سالمندان، در واقع هم یک علامت و هم نوعی هشدار است. مطابق مطالعات انجام شده توسط محققین بیماری هایی همانند اضطراب، افسردگی و زوال عقل می توانند ریسک ابتلا به اختلالات خواب علی الخصوص بی خوابی را بالا ببرند.

بیشتر بخوانید: تست خواب

بیماری های مرتبط با اختلالات خواب

محققین به این رسیده اند که اغلب افراد مسنی که مشکل خواب دارند بیشتر از دیگران به بیماری هایی مبتلا می شوند که روی کیفیت خوابشان تاثیرگذار است. این بیماری ها شامل موارد زیر هستند:

  • بیماری پارکینسون
  • بیماری آلزایمر
  • درد های مزمن مانند درد آرتریت
  • بیماری های قلب و عروق
  • داشتن مشکلات عصبی
  • بیماری‌های دستگاه گوارش
  • بیماری‌های تنفسی یا ریوی
  • بی اختیاری ادراری

چه داروهایی موجب بروز اختلالات خواب در سالمندان می شوند؟

خیلی از کسانی که مسن هستند از داروهایی مصرف می کنند که معمولا باعث اختلال خواب می شوند از جمله این‌ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • دیورتیک ها برای کسانی که فشار خون بالا و یا بیماری گلوکوم دارند.
  • آنتی کولینرژیک برای کسانی که به بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD)دچارند.
  • داروهای ضد فشار خون، برای کسانی که فشار خون بالا دارند.
  • کورتیکواستروئیدها (پردنیزون) برای کسانی که آرتریت روماتوئید دارند.

داروهای ضد افسردگی

لوودوپا برای بیماری پارکینسون ومسدود کننده های H2 (Tagamet) برای بیماری ریفلاکس معده (GERD)  و یا زخم معده.

داروهای آدرنرژیک برای شرایط تهدید کننده زندگی مثل حملات آسم یا ایست قلبی

دیگر مواردی که می توانند باعث اختلال خواب شوند :

کافئین، الکل و سیگار هم می توانند موجب ایجاد مشکلات خواب شوند.

تشخیص اختلالات خواب

به منظور تشخیص اختلالات خواب، ابتدا باید به پزشک مراجعه کنید. پزشک در مورد علائمی که دارید از شما سوالاتی خواهد پرسید و سپس معاینه بدنی انجام می دهد. این کار به منظور یافتن هرگونه مشکل اساسی در بدن سالمندان است.

بعلاوه ممکن است پزشک شما بخواهد که یک دفترچه یادداشت تهیه کنید و برای مدت یک تا دو هفته ساعت خوابتان را یادداشت کنید تا در مورد الگوی خوابتان بیشتر مطلع شوید.

در صورتی که پزشک شما با توجه به علائمی که دارید، به اختلال خواب اولیه مشکوک شود. شما را برای پلی سومنوگرام یا مطالعه خواب به آزمایشگاه خواب خواهد فرستاد.

مطالعه خواب چیست؟

مطالعه خواب اغلب در هنگام شب و در آزمایشگاه خواب انجام می گردد. شخص سالمند باید مانند حالت عادی که در منزل به خواب می رود، بخوابد. یک تکنسین یکسری سنسور را روی بدنتان قرار داده و موارد زیر را کنترل می کند:

  • حرکات بدن
  • تنفس
  • خروپف یا صداهای دیگر
  • ضربان قلب
  • فعالیت مغزی

 علاوه بر این، ممکن است یک نوع دستگاه انگشتی به منظور اندازه گیری اکسیژن خون به شخص سالمند متصل شود. تکنسین سالمند را با استفاده از یک دوربین فیلمبرداری در اتاق مشاهده می کند.

اگر سالمند به کمک نیاز داشته باشد با او صحبت می‌کند. در مدت زمان خواب، دستگاه ها به صورت مداوم اطلاعات بدن سالمند را روی یک نمودار نمایش داده و ثبت می کنند. در نهایت پزشک از این نمودارها به منظور تشخیص دلیل اختلال خواب استفاده خواهد کرد.

روش های درمانی اختلالات خواب

اغلب برای سالمندان پزشکان از رفتار درمانی، استفاده می کنند و هیچ دارویی تجویز نمی کنند. این نوع روش درمانی به این دلیل است که افراد سالمند معمولا خودشان یکسری داروهای دیگر برای بیماری های حاد خود مصرف می کنند.

روش های درمانی اختلالات خواب

درمان این اختلال ممکن است بیشتر از 6هفته زمان ببرد و در مواردی هم شاید بیشتر. این درمان شامل آموزش خواب، کنترل محرک ها در زمان خواب، محدودیت هایی در تنظیم زمان خواب در رختخواب باشد. تحقیقات در این زمینه نشان می دهد که درمان شناختی رفتاری (CBT) به میزان زیادی کیفیت خواب این افراد را بهبود می دهد. این مطالعات نشان داد که CBT از سایر روش ها موثرتر است. چون به جای اینکه یک خواب مصنوعی را برای بیمار فراهم سازد، کیفیت خواب فرد سالمند را هدف قرار داده است.

بیشتر بخوانید: بهداشت خواب

روش های ایجاد عادات خوب درخواب برای سالمندان

  • داشتن ساعت مشخص در رفتن به رختخواب و بیدار شدن
  • از تختخواب خود تنها برای دو کار یعنی خواب و رابطه جنسی استفاده کنید و نه سایر فعالیت‌ها مانند فعالیت‌های شغلی
  • انجام فعالیت‌های آرامی مانند مطالعه، پیش از خواب
  • دور بودن از نورهای بسیار روشن پیش از خواب
  • ایجاد محیطی  آرام و راحت در رختخواب و اطراف آن
  • نخوابیدن و چرت نزدن در طول روز

در صورتی که بعد از 20دقیقه از ورودتان به رختخواب، مشکل به خواب رفتن دارید. بهتر است پیش از رفتن به رختخواب از جایتان بلند شوید و کاری انجام بدهید. داشتن یک خواب اجباری به خواب رفتن را برای فرد مسن سخت تر می کند.

روش هایی برای مدیریت اختلالات خواب در سالمندان

  • ننوشیدن مایعات پیش از خواب
  • مصرف نکردن کافئین و الکل
  • شام خوردن، سه تا چهار ساعت پیش از خواب
  • رعایت کردن یک تایم ثابت برای خواب
  • انجام دادن ورزش منظم در طول روز، نه درست پیش از رفتن به رختخواب
  • دوش آب گرم برای ایجاد حس راحتی و استراحت

در صورتی که این اقدامات کافی نباشد، ممکن است پزشک شما دارو تجویز کند.

چه داروهایی به درمان اختلالات خواب کمک می کند؟

در صورتی که فرد سالمند مبتلا به بیماری های زمینه ای باشد که باعث اختلال خواب می شوند، ممکن است پزشک آن‌ها داروهایی برای رفع  مشکل تجویز کند. البته بیان این نکته هم لازم است که داروها نباید جایگزینی برای عادات طبیعی خواب شوند.

ملاتونین

ملاتونین، نوعی هورمون مصنوعی است که به شما کمک می کند سریعتر به خواب بروید و سیکل خواب و بیداری فرد را به حالت عادی خود برمی گرداند. متخصصین مصرف 0.1 تا 5 میلی گرم از این دارو را برای دو ساعت پیش از خواب به مدت چندین ماه تجویز می کنند. ولی این نکته باید گفته شود که ملاتونین کیفیت خواب را افزایش نمی‌دهد.

فوائد قرص های خواب آور

داروهای خواب آور می توانند به کاهش علائم اختلال خواب در سالمندان کمک کنند. با توجه به دلیل بیخوابی پزشک دارو هایی را تجویز خواهد کرد که روی سالمندان بیشتر جواب می‌دهد و مدت زمانی که باید مصرف شوند را نیز معین می کنند.علاوه بر این، برای مصرف کوتاه مدت و تنظیم دوباره سیکل خواب مناسبند. برای داشتن یک خواب راحت شبانه مفیدند.

دکتر-ریحانه-حیدری

دکتر ریحانه حیدری

متخصص گوش و حلق و زیبایی و جراحی سرو گردن از دانشگاه تهران - متخصص گوش و حلق و بینی، فلوشیپ اختلالات خواب، جراحی زیبایی بینی و صورت - هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران- بیمارستان امام خمینی - فلوشیپ اختلالات خواب از دانشگاه استنفورد و دانشگاه تهران - رتبه دوم بورد تخصصی گوش، حلق و بینی در کشور

مقالات مرتبط
عوارض خوابیدن با دهان باز

عوارض خوابیدن با دهان باز

درحالی که خوابیدن با دهان باز مسئله مهمی به نظر نمی رسد، می تواند یک هشدار مهم برای مشکلات تنفسی در خواب باشد که تأثیر...

جراحی آندوسکوپی سینوس

جراحی آندوسکوپی سینوس

امروزه یکی از راه های بسیار موثر برای درمان افرادی که به سینوزیت مزمن مبتلا هستند، انجام آندوسکوپی سینوس می باشد....

پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

شانزده − چهارده =